ATV Polska
A A A

DAKAR 2008 - historia rajdu i startów polskich zawodników

Robert Giedronowicz 27.12.2007
Już wkrótce wystartuje rajd Dakar 2008. Z tej okazji publikujemy ciekawe informacje na temat rajdu: o historii jego powstania, dotychczasowych osiągnięciach polskich zawodników, a także krótkie biografie zawodników startujących w barwach ORLEN TEAM i Diverse Extreme Team. Prezentujemy także pojazdy Polaków startujących w rajdzie.

Historia Rajdu Dakar

Rajd Dakar słynie z niezwykle wysokiego poziomu trudności. Jego trasy, oscylujące wokół 10 tysięcy kilometrów długości, biegną w większości przez Saharę, a ekstremalne warunki atmosferyczne i terenowe powodują, że udział w tych zawodach jest dla każdego uczestnika niezapomnianym doświadczeniem. Za sukces uznawane jest samo dotarcie do mety – zazwyczaj udaje się to około co drugiemu startującemu. Już w swoich pierwszych latach Rajd okazał się wielkim sukcesem, a w ostatnich latach liczba zgłoszeń kilkakrotnie przewyższa liczbę dostępnych miejsc. W Rajdzie startują wielkie zespoły fabryczne, m.in. Mitsubishi, Nissan, Yamaha czy Volkswagen, wydające na ten cel kwoty liczone w milionach euro, dysponujące nowoczesnym zapleczem serwisowym i technologicznym.
Na listach startowych Rajdu przeważają jednak amatorzy – w 2007 r. stanowili niemal 80% liczby uczestników.
Pomysłodawcą tego wyjątkowego rajdu był Francuz Thierry Sabine (1949-1986). W 1977 r., podczas rajdu Abidżan-Nicea, zgubił się jadąc motocyklem przez Pustynię Libijską. Po tym doświadczeniu postanowił zorganizować własny rajd – ekstremalnie trudny, z długimi odcinkami specjalnymi prowadzącymi przez pustynne bezdroża Afryki. Miało to być jedyne w swoim rodzaju wydarzenie sportowo-motoryzacyjne, którego uczestnicy mogliby doświadczyć wielowymiarowej wyjątkowości Czarnego Lądu.
Pierwsza edycja Rajdu, rozgrywanego do 1994 r. pod nazwą Paryż-Dakar, rozpoczęła się 26 grudnia 1978 roku. 170 zawodników miało do pokonania trasę prowadzącą ze stolicy Francji, przez Algierię, Niger, Mali, Republikę Górnej Wolty (Burkina Faso) do stolicy Senegalu. Na mecie stawiło się 74 startujących. Zwyciężyli Francuzi – wśród motocyklistów Cyril Neveu (Yamaha XT 500), a wśród kierowców Joseph Terbiaut (Range Rover). Neveu zdominował wczesne lata Rajdu, wygrywając trzy z czterech pierwszych edycji (1979, 1980, 1982). Łącznie Francuz odniósł pięć zwycięstw – ostatnie w 1987 r., kiedy wśród kierowców samochodów zwyciężył po raz pierwszy Ari Vatanen, inna sława Rajdu Dakar. Fin wygrał cztery edycje tych zawodów (1987, 1989, 1990, 1991) jadąc Peugeotami 205 i 405 oraz Citroenem ZX. W 1991 r. zaczęły się tryumfy najbardziej utytułowanego uczestnika rajdu - Stephane Peterhansela. Jadąc motocyklami Yamaha Francuz zwyciężył sześć razy (1991, 1992, 1993, 1995, 1997, 1998). Gdy odnosił swoje drugie zwycięstwo, do historii Rajdu przechodził właśnie jego rodak Hubert Auriol. Ten zawodnik wygrywał już wcześniej – w 1981 i 1983 r. był najlepszy wśród motocyklistów. W 1992 roku zwyciężył wśród kierowców, stając się pierwszym tryumfatorem w dwóch kategoriach. Ta edycja zawodów była wyjątkowa także ze względu na trasę, prowadzącą aż do Cape Town w RPA, oraz na rozpoczęcie korzystania z nawigacji satelitarnej (GPS).
W 1997 r. (trasa Dakar-Agrades-Dakar) hegemonię Europejczyków przełamał Kenjiro Shinozuka. Zwycięstwo Japończka to również początek lat świetności Mitsubishi Pajero. Wcześniej kolejne wersje tego modelu trzykrotnie dojeżdżały na metę jako pierwsze, jednak w 1997 r. nastał czas dominacji Pajero. Od tamtej pory ten model nie tryumfował w Rajdzie Dakar tylko dwukrotnie – w 1998 i 1999 r., kiedy wygrywał Francuz Jean-Louis Schlesser w zbudowanym przez siebie buggy. Właśnie za kierownicą Pajero zasiadała w 2001 r. Niemka Jutta Kleinschmidt – pierwsza (i dotąd jedyna) kobieta, która wygrała Rajd Dakar. Także Peterhansel, po latach sukcesów na motocyklach, przesiadł się do Mitsubishi i zwyciężył w 2004, 2005 i 2007 r. Obecnie Francuz ma na koncie dziewięć zwycięstw i stał się żywą legendą Rajdu. Ostatnie lata Rajdu Dakar to także tryumfy ciężarówek Kamaz, za których kierownicami zasiadali Rosjanie Wladimir Chagin (cztery wygrane) i Firdaus Kabirow (dwa zwycięstwa). W latach 2000-06 nie wygrali tylko raz – w 2001 r. pokonał ich Czech Karel Loprais, legenda wśród kierowców ciężarówek Rajdu (wygrał go w 1988, 1994, 1995, 1998, 1999 i 2001 r.).
Od 2006 roku Rajd rozpoczyna się w Lizbonie. Trasa wiedzie z Portugalii przez Maroko, Mauretanię, Mali i Gwineę do Senegalu. Podczas Rajdu Dakar 2007 zabroniono korzystania z systemu GPS; do nawigacji kierowcy mogą używać jedynie tzw. roadbooka i kompasu, a dla motocyklistów wprowadzono ograniczenie prędkości do 150 km/godz. (maksymalna prędkość jazdy przez tereny zamieszkane to 50 km/godz). W 2007 r. w Rajdzie Dakar wystartowało 245 motocyklistów, 180 załóg samochodów i 85 załóg ciężarówek. Zwyciężyli Francuzi Cyril Despres (motocykle – była to jego druga wygrana) i Stephane Peterhansel (samochody) oraz Holender Hans Stacey (ciężarówki).


Polacy w Rajdzie Dakar

Debiut Polaków w Rajdzie Dakar miał miejsce przed ponad dwudziestoma laty. W 1987 r. na starcie Rajdu stanął dziewięciotonowy Jelcz S 442. Dziś wiadomo tylko, że do Dakaru nie dojechał.
Rok później wystartowały trzy polskie ciężarówki – Jelcz (nie dotarł do mety) oraz dwa Stary 266, prowadzone przez załogi Jerzy MazurTadeusz Obrocki oraz Tomasz SikoraJerzy Frank, którym udało się pokonać całą trasę Rajdu. Obie ciężarówki zdyskwalifikowano jednak za przekroczenie limitu czasu. W 1990 r. w Rajdzie Dakar wystąpiła pierwsza polska załoga samochodu osobowego – kierowca Andrzej Koper i chorwacki pilot Tihomir Filipovic (Land Rover 110), jednak i tym razem skończyło się na dyskwalifikacji. Na kolejny start polskich zawodników trzeba było czekać aż 10 lat.
W 2000 r. w Rajdzie Dakar pojechało czterech motocyklistów. Dwóch członków ORLEN Team – Jacek Czachor i Marek Dąbrowski (Yamaha WR400) zajęli odpowiednio 46. i 52. miejsce. Czachor ostatni odcinek jechał zmagając się z bólem pękniętej kości dłoni. Na 58. pozycji ukończył Rajd Piotr Więckowski z KM Cross Lublin, a jego klubowy kolega Dariusz Piątek nie dojechał do mety.
W kolejnej edycji Rajdu Dakar polska reprezentacja była bardziej liczna. Drugi start zaliczyli Czachor (24. miejsce) i Dąbrowski (zrezygnował po wypadku na 10. etapie). Rajdu nie ukończył także debiutujący Wojciech Rencz (w 2007 r. został Mistrzem Polski w cross country), a sukcesem mogła pochwalić się załoga Andrzej DziurkaMaciej Stańco (Toyota Land Cruiser), która dotarła do mety na 35. miejscu.
Dwa samochody osobowe (Toyota Land Cruiser) prowadzone przez Polaków wystartowały w Rajdzie w 2002 r. Łukasz Komornicki i jego pilot Rafał Marton musieli wycofać się z powodu uszkodzonej turbosprężarki po jedenastu dniach jazdy. Druga załoga, Martyna WojciechowskaJarosław Kazberuk, mimo sporych kłopotów na trasie (500-kilometrowy etap pokonywali niemal przez dobę) zdołała dotrzeć do mety i zająć przedostatnie, 44. miejsce. Swoje lokaty z poprzednich lat poprawili motocykliści ORLEN Team – Jacek Czachor ukończył Rajd na 20. pozycji, o jedno miejsce wyżej
od Marka Dąbrowskiego.
Rajd Dakar 2003 to przede wszystkim świetne 9. miejsce motocyklisty Marka Dąbrowskiego i 13. pozycja Jacka Czachora. W barwach ORLEN Team wystartowali także Łukasz Komornicki i Rafał Marton, tym razem w Mitsubishi Pajero. Jednak już od 2. etapu zaczęły się ich kłopoty z samochodem i ostatecznie załoga wycofała się na 7. etapie. Zrezygnować musiała także druga samochodowa załoga – Maciej Majchrzak i Maciej Dominiak (Autotraper), jadący Jeepem Grand Cherokee. Jarosław Kazberuk, startujący rok wcześniej z Wojciechowską, tym razem wystartował u boku Niemca Klausa Bauerle w ciężarówce Mercedes Unimog i ukończył Rajd na 16. miejscu.
Rajd Dakar 2004 to kolejne świetne wyniki Polaków. Jacek Czachor dotarł od mety jako 10. motocyklista, a 14. pozycję wśród załóg samochodowych zajęli inni członkowie ORLEN Team, Łukasz Komornicki i Rafał Marton. Pokonali oni na trasie takie rajdowe legendy jak Szkota Colina McRae (zm. 2007) i zwyciężczynię Rajdu Dakar 2001, Niemkę Juttę Kleinschmidt. Zamiast kontuzjowanego motocyklisty Marka Dąbrowskiego w barwach ORLEN Team wystąpił Łukasz Kędzierski – debiutant zajął 38. lokatę i został uhonorowany nagrodą Fair Play. Wszystkich polskich uczestników przez cały Rajd wspomagała załoga Mercedesa Unimoga, pilotowanego przez Grzegorza Barana. Ciężarówka prowadzona przez Francuza Bernarda Malferiola dotarła do mety w Dakarze na 28. miejscu.
W 2005 r. przed motocyklistami z ORLEN Team na metę Rajdu zdołali dojechać tylko kierowcy teamów fabrycznych. Marek Dąbrowski zajął 11. lokatę, tuż za nim uplasował się Jacek Czachor.
60. miejsce zajął kolejny polski debiutant w Rajdzie Dakar – Krzysztof Hołowczyc, którego pilotował Belg Jean-Marc Fortin. Załoga ORLEN Team jadąca Mitsubishi Pajero zmagała się z olbrzymimi problemami technicznymi, notując dobre wyniki dopiero pod koniec Rajdu (w tym 8. miejsce w jednym z etapów).

Rok później Hołowczyca i Fortina, tym razem jadących Nissanem Pick-upem, wykluczyła awairia silnika (wycofali się w trakcie 4. etapu). Z kolei problemy zdrowotne nie ominęły Marka Dąbrowskiego. Polski motocyklista wycofał się z Rajdu Dakar 2006 z powodu dolegliwej kontuzji dłoni niedługo po starcie w 5. etapie. Do mety dojechał tym razem tylko jeden polski zawodnik – Jacek Czachor zajął 14. miejsce.
Aż 10 Polaków wystartowało w Rajdzie Dakar 2007. Jacek Czachor (KTM LC4 660 RALLY) odniósł kolejny sukces – w swoim ósmym starcie powtórzył 10. miejsce z 2004 r., a na 14. etapie Rajdu zajął 2. lokatę. Drugi motocyklista ORLEN Team, Marek Dąbrowski (KTM LC4 660 RALLY), zajął 28. pozycję. Po wypadku na 13. etapie z rajdu wycofali się jadący Nissanem Navarą Krzysztof Hołowczyc i Jean-Marc Fortin. Sześciu Polaków wzięło udział w Rajdzie w barwach Diverse Extreme TVNturbo Team.
Zespół wystawił dwie załogi samochodów Land Rover EvoDakar – z trasą Rajdu zmagali się Albert Gryszczuk i Jarosław Kazberuk oraz Robert Górecki i jego syn Ernest. Gryszczuk i Kazberuk w swoim debiutanckim starcie nie uniknęli poważniejszych wypadków, m.in. spadli z wydmy i dachowali, przez kilkaset kilometrów jechali ze złamanym amortyzatorem. Mimo to dotarli do mety i zajęli 95. miejsce wśród 109 załóg, które zdołały ukończyć Rajd. Nie powiodło się drugiej załodze samochodowej
Robert Górecki zachorował w Mauretanii (bakteryjna infekcja płuc) i musiał wycofać się z zawodów.
Do zespołu Diverse Extreme TVNturbo Team należała także ciężarówka Mercedes Unimog, prowadzona przez Grzegorza Barana (pilotem był Rafał Marton). Ta załoga wycofała się z Rajdu po awarii skrzyni biegów na trasie 8. etapu. W Rajdzie Dakar 2007 wystartował także motocyklista Jarosław Cisak (KTM 660 RALLY). Zrezygnował po tym samym etapie, na którym doszło do awarii ciężarówki Barana i Martona. Cisakowi odnowiła się kontuzja ręki, uniemożliwiająca wielogodzinną jazdę przez pustynię.


Dziewiąty Rajd Dakar z ORLEN Team

Francuz Thierry Sabine nie przypuszczał zapewne, że stworzony przez niego w 1978 rajd stanie się jedną z największych imprez sportowych na świecie. Legenda Dakaru przyciąga coraz więcej chętnych. Rekord frekwencji Rajdu Dakar 2007 (250 motocyklistów, 187 załóg samochodów i 88 załóg ciężarówek) nie przetrwał długo – na liście startowej jubileuszowej 30. edycji Rajdu Dakar znalazło
się 570 pojazdów. W Rajdzie Dakar 2008 wystartuje 265 motocyklistów (w tym 20 na quadach), 205 załóg samochodów i 100 załóg ciężarówek.
Wśród startujących będą członkowie ORLEN Team, którzy 5 stycznia 2008 roku wyruszą na liczącą ponad 9 tysięcy kilometrów trasę z Lizbony do Dakaru. Zespół, którego motocykle i samochód noszą barwy PKN ORLEN, będą reprezentowali Jacek Czachor (kapitan), Marek Dąbrowski, Jakub Przygoński oraz Krzysztof Hołowczyc i Jean-Marc Fortin.
Rajdowy zespół PKN ORLEN wystartuje w Rajdzie Dakar już po raz dziewiąty. Największy polski producent i dystrybutor paliw VERVA patronuje zespołowi, który w rajdach terenowych osiągnął najwięcej spośród wszystkich polskich teamów. Tytuł mistrza świata zdobyty przez Jacka Czachora, tytuły wicemistrzowskie Marka Dąbrowskiego, czy też ich znakomite wyniki w Dakarze potwierdzają klasę zespołu, który cieszący się uznaniem i sympatią także poza granicami Polski.

Jacek Czachor (ur. 22 czerwca 1967 r. w Warszawie) – kapitan ORLEN Teamu – uprawia sporty motocyklowe od 1981 r. W latach 80. startował w mistrzostwach Europy i świata. Na pierwszy tytuł Mistrza Polski w rajdach enduro czekał do 1989 r., a sukces ten powtórzył w trzech kolejnych sezonach. Startował niemal we wszystkich najbardziej znanych rajdach terenowych na świecie,
m.in. w Argentynie, Egipcie, Maroku, Rosji, Tunezji, Turcji i Zjednoczonych Emiratach Arabskich. Ostatni odcinek swojego pierwszego Rajdu Dakar (w 2000 r.) Czachor pokonał z pękniętą kością dłoni. Zajął wtedy 46. miejsce i został pierwszym Polakiem, który ukończył te zawody na motocyklu.
W kolejnych edycjach piął się w górę w klasyfikacji motocyklistów, aż do najlepszego w karierze, 10. miejsca w 2004 r. W tym samym sezonie odniósł inny wielki sukces – został Wicemistrzem Świata w rajdach terenowych. W kolejnych dwóch edycjach Rajdu Dakar zajął odpowiednio 12. i 14. miejsce. Sezon 2007 to następne sukcesy. Pierwszy z nich to zdobycie mistrzostwa świata w rajdach terenowych w klasie 450 ccm. „Ten tytuł to spełnienie moich marzeń. Od dziecka chciałem być mistrzem świata!” – mówi motocyklista. Drugim sukcesem Czachora w 2007 r. było powtórzenie najlepszego (10.) miejsca w Rajdzie Dakar. Na 14. etapie tej edycji Rajdu dojechał na metę jako drugi, co jest najwyższą pozycją w historii polskich startów w tej legendarnej imprezie. Dotąd Czachor startował w Rajdzie Dakar osiem razy, za każdym razem dojeżdżając do końca trasy. Zdobyte doświadczenie wykorzystuje trenując innych, m.in. reprezentację Polski na mistrzostwa świata w rajdach enduro. Za pracę z młodzieżą oraz wyniki sportowe został uhonorowany Srebrnym i Brązowym Krzyżem Zasługi.

Marek Dąbrowski (ur. 16 grudnia 1972 r. w Warszawie) karierę w sportach motorowych rozpoczął w wieku 17 lat. Pierwszy sukces na krajowej scenie odniósł w 1993 r., zdobywając tytuł Mistrza Polski Juniorów w rajdach enduro w klasie 125 ccm. W tym samym roku zdobył też tytuł Drużynowego Mistrza Świata w rajdach enduro. W Rajdzie Dakar zadebiutował w 2000 r., zajmując 52. miejsce. Kolejnej edycji nie ukończył. Podczas 10. etapu (El Gallaouiya – Atar), zajmując wysoką 16. pozycję w klasyfikacji generalnej, uległ wypadkowi i wycofał się. Rok 2002 był dla Dąbrowskiego zdecydowanie lepszy – do udanego startu w Rajdzie Dakar (22. miejsce) zawodnik dołożył 3. miejsce w klasyfikacji generalnej Pucharu Świata FIM w rajdach terenowych. W kolejnym sezonie odniósł dwa, największe jak do tej pory sukcesy – zajął wówczas rekordowe dla Polaków 9. miejsce w Rajdzie Dakar oraz zdobył tytuł Wicemistrza Świata w rajdach terenowych: „Od zawsze jestem zachłanny na wynik, na jak najlepsze miejsca, jeśli tylko jestem zdrowy” – mówi motocyklista. Z powodu kontuzji Dąbrowski nie wziął udziału w Rajdzie Dakar w 2004 r., ale już rok później zanotował kolejny świetny wynik – zajął 11. miejsce. W 2006 r., podobnie jak dwa sezony wcześniej, znów był zmuszony
do wycofania się z Rajdu. Z powodu dolegliwej kontuzji ręki zakończył jazdę niedługo po starcie do 5. etapu (na trasie z Warzazatu do Tan Tan). W Dakarze 2007 zajął 28. miejsce.

Jakub Przygoński (ur. 24 marca 1985 r. w Warszawie) to nowy członek ORLEN Team. Debiutujący w Rajdzie Dakar zawodnik jest najmłodszy w drużynie. Przygodę ze sportem zaczął od pływania,
w wieku dwunastu lat był finalistą mistrzostw Polski. Szybko postawił jednak na sporty motorowe:
„Do rajdów przekonał mnie mój dziadek. Kiedy miałem 14 lat, dostałem od niego pierwszy motocykl”. Już jako siedemnastolatek, w 2002 r., Przygoński dostał się do reprezentacji Polski w rajdach enduro.
W tym samym sezonie został mistrzem świata ISDE, a dwa lata później zdobył swoje pierwsze seniorskie mistrzostwo Polski, w klasie powyżej 250 ccm. W latach 2005-06 wiele razy stawał
na podium zawodów Pucharu PZM Motocross. W 2006 r. zdobył tytuły zespołowego Wicemistrza Polski w motocrossie oraz Wicemistrza Polski w rajdach enduro w klasie E2.

Krzysztof Hołowczyc (ur. 4 czerwca 1962 r. w Olsztynie) swoją przygodę ze sportami motorowymi rozpoczął bardzo wcześnie – już jako uczeń szkoły podstawowej brał udział w wyścigach kartingowych. Na trasę swojego pierwszego rajdu wyruszył w 1984 r., kierując Fiatem 125p.
Rok później zdobył pierwszy tytuł Mistrza Polski, w grupie N. Na tytuł A-grupowy czekał do 1995 r., wtedy też – za kierownicą Toyoty Celiki – wraz z pilotem Maciejem Wisławskim został wicemistrzem Europy. Dwa lata później sięgnął już po tytuł mistrzowski, po spektakularnych zwycięstwach za kierownicą Subaru Imprezy 555 w rajdach Albena, ELPA i Cypru. Następnie zajął m.in. 7. miejsce
w klasyfikacji generalnej Rajdu Argentyny (1998), co jest do dziś najlepszym osiągnięciem polskiego kierowcy w historii Rajdowych Mistrzostw Świata. W 2004 r. dołączył do ORLEN Team, a rok później rozpoczął się kolejny etap kariery Hołowczyca – kierowca zadebiutował w duecie z Belgiem Jean-Markiem Fortinem w Rajdzie Dakar. W wyniku kłopotów technicznych zajął 60. miejsce.
Start w Rajdzie Dakar 2006 także wiązał się z problemami technicznymi. Hołowczyc i Fortin po znakomitym początku musieli wycofać się w trakcie 4. etapu (do Warzazatu) z powodu awarii silnika. Załoga ORLEN Team nie ukończyła Rajdu także w 2007 r., tym razem przyczyną były awarie samochodu oraz wypadek na 13. odcinku specjalnym (w drodze do Tambakundy). Hołowczyc i Fortin także w tym Rajdzie mieli szanse na wysokie miejsce w klasyfikacji końcowej – w dwóch odcinkach specjalnych zajęli 7. miejsca, osiągając gorsze wyniki tylko od kierowców zespołów fabrycznych. Załoga zasłynęła wśród uczestników Rajdu podczas etapu Tichit – Nema, gdy startując z 97. miejsca wyprzedziła kilkudziesięciu rywali i zajęła 13. pozycję. Hołowczyc przyznaje, że czuje się dobrze w trudnych warunkach: „Im gorzej i większy bałagan na drodze, tym dla mnie lepiej”.

Jean-Marc Fortin (ur. 4 lipca 1968 r. w Huy w Belgii) karierę pilota rozpoczął od startów w rajdach amatorskich w 1987 r. Dziś może pochwalić się udziałem w zawodach na niemal całym świecie.
Ma na koncie tytuły mistrzowskie trzech krajów: Belgii, Francji i Polski. Pierwszy z nich zdobył w swojej ojczyźnie, u boku Marka Souleta (w 1992 r.). Zdobył także tytuł Mistrza Europy w 2003 r., kiedy jechał u boku Bruna Thiry’ego. Wiele lat startował w Mistrzostwach Świata, najpierw (1996-98) pilotował swojego rodaka Gregoire’a de Meviusa, a następnie przez dwa sezony Krzysztofa Hołowczyca. W latach 2001-02 brał udział w Mistrzostwach Świata u boku innego Belga, Francois Duvala. Podobnie jak w przypadku Hołowczyca, Rajd Dakar 2005 był dla Fortina debiutem w tej najsłynniejszej imprezie rajdowej. W wyniku kłopotów technicznych załoga ORLEN Team zajęła wtedy 60. miejsce. Start w Rajdzie Dakar 2006 także wiązał się z problemami technicznymi. Hołowczyc i Fortin po znakomitym początku musieli wycofać się w trakcie 4. etapu (do Warzazatu) z powodu awarii silnika. Załoga ORLEN Team nie ukończyła Rajdu także w 2007 r., tym razem powodem były awarie samochodu oraz wypadek na 13. odcinku specjalnym (w drodze do Tambakundy). Hołowczyc i Fortin także w tym Rajdzie mieli szanse na wysokie miejsce
w klasyfikacji końcowej – w dwóch odcinkach specjalnych zajęli 7. miejsca, osiągając gorsze wyniki tylko od kierowców zespołów fabrycznych. Załoga zasłynęła wśród uczestników Rajdu podczas etapu Tichit – Nema, gdy startując z 97. miejsca wyprzedziła kilkudziesięciu rywali i zajęła 13. pozycję.


Diverse Extreme Team w Rajdzie Dakar 2008

Załoga Buggy SMG

Łukasz Komornicki (ur. 7 sierpnia 1965 r. w Krakowie) to kolejny rajdowiec w rodzinie ze sportowymi tradycjami. Jego ojciec – Krzysztof – jest jednym z bardziej znanych polskich kierowców rajdowych lat 60. i 70. Łukasz stawiał swoje pierwsze rajdowe kroki w krajowych imprezach off-roadowych w 2002 r., a już rok później zajął 5. miejsce w Pucharze Świata. Następnie zbierał doświadczenie na trasach najcięższych i najbardziej znanych rajdów off-roadowych świata.
W Rajdzie Dakar startował trzykrotnie: w 2002, 2003 i 2004 roku, za każdym razem z pilotem Rafałem Martonem. Ich 14. miejsce w Rajdzie Dakar 2004 to jak dotąd najlepszy wynik Polaków w kategorii samochodów w tym legendarnym rajdzie. „Będę jeździł w Rajdzie Dakar, dopóki go nie wygram. Czyli jeszcze jakieś 20 lat” – śmieje się Komornicki.

Rafał Marton (ur. 7 maja 1971 r. w Warszawie) to najbardziej doświadczony polski pilot pod względem udziału i osiągnięć w Rajdzie Dakar. Brał w nim udział czterokrotnie – w 2002, 2003 i 2004
(na prawym fotelu samochodu Łukasza Komornickiego) oraz w 2007 roku (z Grzegorzem Baranem w zespole DiverseExtremeTVNturboTeam). Największym sukcesem Martona jest 14. miejsce w Rajdzie Dakar 2004, poza tym osiągnięciem najbardziej ceni sobie 2. miejsce w Rajdzie Kapadocji 2003.
Z powodów osobistych był to dla niego niezwykle wyczerpujący start, tak pod względem fizycznym,jak i psychicznym. Motoryzacją zainteresował go ojciec, który sam startował w rajdach amatorskich
i wpajał młodemu Rafałowi podstawy jazdy samochodem. Rafał Marton wielokrotnie uczestniczył w Rajdowych Samochodowych Mistrzostwach Polski i rajdach Pucharu Świata Cross-Country.
W 2003 r. zajął 4. miejsce w Pucharze Świata, zdobywając zaledwie jeden punkt mniej niż legendarny Stephane Peterhansel.


Załoga ciężarówki MAN TGA

Grzegorz Baran (ur. 29 grudnia 1953 r. w Warszawie) rozpoczął karierę sportową od jazdy
na motocyklu Jawa, który kupił za pierwsze zarobione pieniądze. W 1989 r. przesiadł się do samochodu – Łady 2105 – i wywalczył w niej tytuł Mistrza Polski w wyścigach samochodowych. „Warto podkreślić, że ‘objechałem’ wtedy fabryczny zespół FSO, to był naprawdę sukces” – mówi.
W 1999 r. Ładą Samarą zdobył tytuł Wicemistrza Polski w tej samej konkurencji. Baran startował też w Pucharze Świata Cross-Country, Mistrzostwach Europy w Rallycrosie oraz Mistrzostwach Polski Samochodów Terenowych. Przez cały czas marzył o starcie w Rajdzie Dakar. Dzięki uporowi i umiejętności dążenia do celu spełnił swoje marzenie, startując w 2004 r. w tym najtrudniejszym
z rajdów. Wraz z Francuzem Bernardem Malferiolem zajął 28. miejsce w kategorii ciężarówek.
W tym samym rajdzie Baran wystąpił też w roli szefa ekipy serwisowej ORLEN Teamu. Po raz drugi ścigał się na trasie Dakaru w 2005 r., tym razem jako główny mechanik Brazylijczyka Klevera Kolberga. Po raz trzeci Baran wystartował w Rajdzie Dakar w 2007 r., w barwach zespołu DiverseExtremeTVNturboTeam (z pilotem Rafałem Martonem w Mercedesie-Benz Unimog).
„Teraz na trasie do Dakaru będę nie tylko kierowcą, ale także nauczycielem – dla Klaudii Podkalickiej, która zdebiutuje w tym arcytrudnym rajdzie” – mówi Grzegorz Baran.

Klaudia Podkalicka (ur. 16 lutego 1986 r. w Szczecinie) kontynuuje motoryzacyjną tradycję rodzinną (ojciec – Mariusz – to czterokrotny mistrz Polski w wyścigach samochodowych) i od 13. roku życia ściga się na torach samochodowych. Swoje pierwsze zwycięstwo w sportach motorowych osiągnęła w 2002 r., było to mistrzostwo województwa Zachodniopomorskiego w wyścigach samochodowych. W 2004 r. zajęła 4. miejsce w klasyfikacji generalnej XXV Rajdu Magnolii,
a rok później 2. miejsce w Pucharze Polski Automobilklubów (w klasie 4). Przez dwa ostatnie sezony ścigała się w pucharze Kia Picanto Cup. Na koniec sezonu 2006 uplasowała się na 15. pozycji
w klasyfikacji generalnej, a w 2007 r. na 17. miejscu, w obu przypadkach zwyciężając wśród kobiet. „Udział w Rajdzie Dakar w barwach Diverse Extreme Team będzie dla mnie największym wyzwaniem
i, jak dotąd, osiągnięciem. Nie mogę się już doczekać startu!” – mówi Podkalicka.

Andrzej Grigorjew (ur. 9 listopada 1960 r. w Warszawie) pierwsze przygody z motoryzacją przeżył
już w dzieciństwie, majsterkując przy samochodach w garażu ojca. Od tamtej pory życie Andrzeja jest podporzadkowane „czterem kółkom”. Na początku lat 80. uzyskał licencję R2 i w 1992 r. rozpoczął starty w Rajdowych Samochodowych Mistrzostwa Polski „maluchem”. Od początku do końca przygody z RSMP (1992 – 1997) jeździł jako pilot Waldemara Malinowskiego. Ich wspólne starty zaowocowały tytułem Mistrza Polski w RSMP w 1995 r. w klasie N3. Jak mówi Grigorjew, jeśli starty w RSMP, to tylko z Malinowskim, a jeśli w Rajdzie Dakar, to tylko z Baranem: „Do obu mam pełne zaufanie – to już połowa sukcesu”. Od 1997 r. Grigorjew startuje w rallycrossie w klasie 3 – w 2005 r. zdobył
w niej tytuł Mistrza, a w 2006 r. Wicemistrza Polski. Swój pierwszy start w Rajdzie Dakar zaliczył w 2004 r., jako mechanik załogi Łukasza Komornickiego. „Dakar 2008 będzie dla mnie wielkim wyzwaniem. Rajd Dakar za każdym razem jest inny, pewnie dlatego działa na wszystkich uczestników jak magnes” – mówi Grigorjew.


Pojazdy polskich zawodników w Dakarze 2008

Motocykl KTM 690 Rally



Dane techniczne KTM 690 Rally

silnik: czterosuwowy, jednocylindrowy, o pojemności 690 ccm
skrzynia biegów: 5- stopniowa
zawieszenie: White Power, skok – przod: 330mm, tył: 300 mm
hamulce: tarczowe Brembo (300 mm przód, 220 mm tył)
moc: 78 KM
moment obrotowy: 80 Nm przy 6000 obr/min
chłodzenie: cieczą i olejem (chłodnica oleju do układu smarowania)
rozrusznik: elektryczny
zbiorniki paliwa: 40 litrów
zbiorniki na wodę pitną: 5 litrów - 2 x 2,5
rama: stal chromowo-molibdenowa
masa własna: 162 kG (bez paliwa i wody)
koła: 90/90 x 21 - przód, 140/90 x 18 - tył
prędkość maksymalna: 180 km/h.


Nissan Navara T1 Super Production
Załoga: Krzysztof Hołowczyc (kierowca), Jean-Marc Fortin (pilot)



Dane techniczne Nissana Navara T1 Super Production:

Długość: 5220 mm
Szerokość: 1850 mm
Rozstaw osi: 3200 mm
Waga: 1825 kg (bez paliwa)
Silnik: VQ40 (benzynowy), na bazie seryjnego VQ40 ze zmienną długością faz rozrządu, z systemem zasilania sterowanym i kontrolowanym przez Pectel ECU, 3954 ccm
Moc: 290 KM
Skrzynia biegów: SADEV, sekwencyjna 6-biegowa
Zawieszenie: przednie – podwójny wahacz z inegralnym systemem hydraulicznym, tylne – specyfikacja Dakar z pojedynczym tłumikiem drgań i integralnym systemem hydraulicznym,
skok: przód – 250 mm, tył – 300 mm
Hamulce: wentylowane tarcze hamulcowe przednie i tylne, regulowana twardość
Zbiornik paliwa: 500 l
Nadwozie: pick-up
Ogumienie: BF Goodrich


Buggy SMG
Załoga: Łukasz Komornicki (kierowca), Rafał Marton (pilot)



Buggy SMG - dane techniczne

Długość: 4,42 m
Szerokość: 2,17 m
Rozstaw osi: 3,06 m
Waga: 1580 kg
Silnik: V8 (benzyna), z Chevroleta Corvette, montowany za tylna osią, poj. 7000 ccm
Moc: 530 KM
Skrzynia biegów: Mendeola, sekwencyjna 4-biegowa
Zawieszenie: niezależne – amortyzatory Fox
Hamulce: CNC, tarcze wentylowane przód 280 mm zaciski czterotłokowe, tył 300 mm sześciotłokowe
Sprzęgło: suche trzytarczowe
Zbiornik paliwa: 400 l
Nadwozie: zamknięte, dwumiejscowe, poszycie karbonowo-kewlarowe oparte na ramie przestrzennej z kewlarową podłogą
Ogumienie: BFGoodrich Baja 35x12.5x15
Prędkość max: ok. 190km/h (zależna od przełożenia)
Zużycie paliwa: do 60 – 100 l


Ciężarówka MAN TGA
Załoga: Grzegorz Baran (kierowca), Klaudia Podkalicka (pilot), Andrzej Grigorjew (mechanik)



Dane techniczne MAN TGA:

Długość: 6 m
Szerokość: 3,5 m
Rozstaw osi: między przednią a tylną osią – 3,9 m, szerokość – 2,08 m
Silnik: 6-rzędowy, diesel, pojemność 12419 ccm, 530 KM
Skrzynia biegów: ZF, 16-biegowa i dwa wsteczne biegi
Sprzęgło: jednotarczowe, suche wzmacniane
Zawieszenie: specyfikacja MAN Motorsport
Hamulce: bębnowe, pneumatyczne
Zbiornik paliwa: 2 zbiorniki (każdy po 410 l)
Waga: 7,5 t (10 t – waga ciężarówki gotowej do startu)
Prędkość maksymalna: 150 km/h


Na podstawie materiałów prasowych Orlen Teamu i Diverse Extreme Team przygotował:
Robert Giedronowicz